Hotline:0203.840.046 - 0988302797
Kinh tế
Chuyện cây thuốc lá ở Si Ma Cai

Tuy chỉ là loại cây tăng vụ, nhưng thực tế những năm qua, nhiều gia đình ở Si Ma Cai có thêm nguồn thu hàng chục triệu đồng mỗi năm từ trồng cây thuốc lá.

Tại trụ sở UBND xã Sín Chéng, chúng tôi gặp ông Ly A De, Trưởng thôn Ngải Phóng Chồ, xã Sín Chéng, là một trong số hơn 100 hộ ở Sín Chéng trồng cây thuốc lá. Nhắc đến cây thuốc lá, ông De nói giọng tiếc rẻ: Con cái đi học cả, nhà chỉ có hai vợ chồng nên thiếu người làm, nếu không, gia đình còn trồng nhiều thuốc lá hơn nữa. Vụ hè thu năm 2012, gia đình ông De trồng hơn 7.000 cây thuốc lá (khoảng 0,4 ha). Thu hoạch xong, trừ chi phí, gia đình ông còn lãi 17 triệu đồng. Mặc dù neo người, nhưng vụ xuân hè 2013, gia đình ông lên kế hoạch trồng khoảng 18.000 cây thuốc lá.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Sín Chéng Lương Văn Dũng, trong số 111 hộ trong xã trồng cây thuốc lá, có 57 hộ thu từ 10 triệu đồng trở lên. Ông Lương Văn Dũng khoe: Ở Sín Chéng có nhiều hộ thu nhập rất cao từ trồng cây thuốc lá. Ở thôn Mào Sao Phìn có gia đình ông Giàng A Sàng thu hơn 32 triệu đồng, gia đình ông Vàng A Sở thu hơn 33 triệu đồng. Đặc biệt, gia đình ông Giàng A Mào ở thôn Mào Sao Phìn thu hơn 40 triệu đồng... Để chứng minh lời nói của mình, ông Lương Văn Dũng hăm hở dẫn chúng tôi đến nhà ông Giàng A Mào, nhà ông Ly A Lử... là những hộ thu được nhiều tiền từ trồng cây thuốc lá.

Chăm sóc vườn ươm cây giống thuốc lá ở Sín Chéng.

Ghé qua khu vườn ươm cây thuốc lá ở Sín Chéng, thật tình cờ, tôi gặp ông Nguyễn Văn Phúc, Chủ tịch UBND huyện Si Ma Cai đến đây khảo sát để mở rộng vườn ươm. Ông Phúc cho biết, tỉnh đã đồng ý hỗ trợ Si Ma Cai 380 triệu đồng làm vườn ươm cây thuốc lá quy mô từ 1 đến 2 ha. Với diện tích này, Si Ma Cai có thể chủ động giống cây thuốc lá để trồng trên 250 ha.

Khoe với ông Thền Mạnh Hùng, Phó trưởng Phòng Nông nghiệp & PTNT huyện Si Ma Cai chuyện về chuyến gặp gỡ nhiều hộ ở Sín Chéng có nguồn thu lớn từ trồng cây thuốc lá, ông Hùng chẳng hề ngạc nhiên, bảo: Ở nhiều xã cũng có gia đình như thế, chẳng hạn như gia đình ông Giàng A Chính ở thôn Cán Chư Sử, xã Cán Cấu thu gần 41 triệu đồng. Năm 2012, vụ xuân hè, Si Ma Cai trồng 80 ha cây thuốc lá, thu hơn 1,8 tỷ đồng và vụ hè thu trồng 35 ha, thu được gần 900 triệu đồng.

Đây quả là con số không nhỏ đối với huyện vùng cao, biên giới như Si Ma Cai, bởi điều kiện tự nhiên khiến hầu hết diện tích canh tác thường chỉ cho canh tác 1 vụ lúa hoặc 1 vụ ngô. Điều đó càng có ý nghĩa biết bao khi cây thuốc lá vẫn rất chật vật tồn tại ở một số huyện như Mường Khương, Bát Xát. Trên đường trở về huyện, tôi cứ suy nghĩ mãi, cứ đà này, nông dân Si Ma Cai sẽ giảm nghèo nhanh và bền vững từ cây thuốc lá.

Nông dân xã Cán Cấu nghe hướng dẫn kỹ thuật trồng, chăm sóc cây thuốc lá.

Ông Viên Đình Hiệp, Trưởng Phòng Nông nghiệp & PTNT huyện Si Ma Cai - người đã có nhiều năm lăn lộn với mảnh đất này tâm sự: Nếu ai bảo cây thuốc lá có nhiều thăng trầm trên đồng đất Si Ma Cai thì điều đó cũng không sai. Cách đây chừng chục năm, tức là khoảng năm 2003, cây thuốc lá được đưa vào trồng ở Si Ma Cai. Những năm đầu, quy mô, diện tích còn nhỏ lẻ, phân tán, chủ yếu được trồng ở xã Sín Chéng - một trong những xã có trình độ thâm canh cao nhất huyện. Đến năm 2007, cây thuốc lá chính thức được đưa vào kế hoạch sản xuất của huyện, có chỉ tiêu hằng năm và từ đó tuy diện tích chưa lớn nhưng đã có thể thấy hiệu quả kinh tế của loại cây này. Bước sang năm 2011, do một công ty chuyên thu mua lá thuốc lá gặp vấn đề trong kinh doanh, khiến người trồng cây thuốc lá không tiêu thụ được sản phẩm, tâm lý dao động. Trước tình hình đó, tỉnh và huyện đã triển khai nhiều giải pháp, trong đó có cả việc “nhờ vả” Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam cử đơn vị thành viên là Công ty Cổ phần Ngân Sơn lên thu mua, nên cây thuốc lá đã “trụ” lại được.

Trong nhiều khó khăn, năm 2012, Si Ma Cai tiếp tục triển khai kế hoạch trồng cây thuốc lá. “Nhận kế hoạch huyện giao mà lo ngay ngáy, nguy cơ không hoàn thành kế hoạch hoàn toàn có thể xảy ra. Vấn đề quyết định hoàn thành kế hoạch là từ phía người dân nên phải làm cho người dân hiểu để tự giác tham gia. Huyện đã tổ chức rất nhiều cuộc họp tại thôn, bản. Những nội dung chính trong các cuộc họp là phổ biến chính sách hỗ trợ của tỉnh, của huyện đối với người trồng cây thuốc lá, chính sách hỗ trợ người sản xuất của Công ty Cổ phần Ngân Hạnh và hiệu quả mà cây thuốc lá có thể đem lại cũng như việc thu mua sản phẩm”, Trưởng Phòng Nông nghiệp & PTNT huyện Si Ma Cai cho biết.

Toàn bộ lãnh đạo, cán bộ, nhân viên các cơ quan trong khối nông nghiệp huyện được huy động tham gia, mỗi người một việc, mỗi người một địa bàn tiếp tục tuyên truyền, vận động, vừa làm, vừa hướng dẫn, “cầm tay chỉ việc” với bà con. Quyết tâm đã có, nhưng điều kiện thời tiết vùng cao khắc nghiệt, diễn biến khó lường, như vụ xuân hè năm 2012, những tháng đầu năm rét kéo dài, sau lại xảy ra khô hạn. Có xã như Bản Mế, Cán Cấu và một số xã khác hơn nửa năm trời không có mưa, vì vậy ở một số xã, cây giống đã vào được bầu nhưng không trồng ra ruộng được. Không lùi bước, ngành nông nghiệp huyện Si Ma Cai vẫn kiên trì triển khai các biện pháp, như thực hiện trồng rải vụ để tranh thủ những thời điểm thời tiết thuận lợi; sử dụng hạt bọc, gieo thẳng hạt vào bầu không qua gieo ươm... và vụ xuân hè 2012, đã có 80 ha cây thuốc lá được trồng (68 ha cho thu hoạch). Không chỉ tập trung ở Sín Chéng, cây thuốc lá đã tràn đến đồng ruộng của các xã (Bản Mế, Nàn Sán, Mản Thẩn, Cán Cấu, Si Ma Cai, Thào Chư Phìn).

Đưa được cây thuốc lá vào trồng đã khó nhưng đưa xuống ruộng còn khó hơn, vì nếu không đưa xuống ruộng mà chỉ trồng trên nương, trên đồi thì năng suất thấp, đưa xuống ruộng sẽ có điều kiện để chăm bón, tưới tiêu và năng suất sẽ cao hơn. Sau rất nhiều nỗ lực, cây thuốc lá đã được đưa xuống ruộng thành công. Cây thuốc lá khá phù hợp với đồng đất Si Ma Cai nên sinh trưởng và phát triển tốt, năng suất trung bình đạt 15 tạ/ha. Tuy chỉ là cây tăng vụ, nhưng thực tế trồng cây thuốc lá cho hiệu quả kinh tế cao hơn hẳn nếu so với trồng loại cây khác. Tuy nhiên, vấn đề đặt ra là bảo đảm kỹ thuật trong quá trình sấy lá thuốc lá. Ông Lý Xuân Thành, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Sín Chéng cho biết: Có hộ thu lãi rất cao, có thể cao gấp 3, gấp 4 lần so với trồng ngô, nhưng cũng có hộ chỉ lãi bằng trồng ngô, thậm chí có hộ bị lỗ vốn. Nguyên nhân là ở quá trình sấy, chỉ cần sơ sểnh là hỏng ngay, lá thuốc lá sẽ bị giảm phẩm cấp, nên giá bán thấp.

Cây thuốc lá phù hợp với đồng ruộng Si Ma Cai.

Vụ xuân hè năm 2012, huyện Si Ma Cai trồng 80 ha (68 ha cho thu hoạch, 12 ha bị hạn hán không cho thu hoạch), tổng sản lượng lá thuốc sấy khô đạt hơn 49 tấn. Sản phẩm làm ra được Công ty Cổ phần Ngân Hạnh thu mua toàn bộ, giá trung bình đạt 35.000 đồng/kg. Như vậy, chỉ với 1 vụ trồng cây thuốc lá, nông dân huyện vùng cao này đã thu khoảng 1,8 tỷ đồng. Vụ hè thu 2012, huyện Si Ma Cai trồng 35 ha với gần 150 hộ ở 7 xã (Sín Chéng, Cán Cấu, Thào Chư Phìn, Si Ma Cai, Nàn Sán, Nàn Sín, Mản Thẩn) tham gia, năng suất trung bình đạt 8 tạ/ha. Công ty Ngân Hạnh thu mua toàn bộ lá thuốc lá khô của bà con.

Năm 2013, huyện Si Ma Cai triển khai kế hoạch trồng 250 ha cây thuốc lá, trong đó vụ xuân hè 200 ha và vụ hè thu 50 ha. Người dân đã tin tưởng vào hiệu quả của việc trồng cây thuốc lá nên rất chủ động tham gia. Trưởng Phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Si Ma Cai nói: Với chủ trương của tỉnh hỗ trợ huyện làm vườn ươm giống cây thuốc lá, hỗ trợ phân bón, hỗ trợ xây lò sấy... những khó khăn lớn nhất của Si Ma Cai đã được tháo gỡ. Nếu thời tiết ủng hộ, chắc chắn huyện sẽ hoàn thành chỉ tiêu, kế hoạch được giao và nhân dân sẽ có thêm những mùa bội thu từ trồng cây thuốc lá.

Phạm Đức
Cập nhật : Thứ ba, 25/12/2012 lúc 09:35:36
Hơn 300 giam hàng tham gia hội chợ hàng công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp năm 2014
Góc ảnh>>>>

>>>Công nghệ ở vùng cao