LCÐT - Dưới sự lãnh đạo của Đảng, trải qua các thời kỳ cách mạng, phát huy truyền thống đoàn kết trong đấu tranh giải phóng, năng động trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, huyện Bắc Hà đã giành được nhiều thành tựu to lớn. Mùa xuân này, Đảng bộ, nhân dân các dân tộc, chiến sĩ các lực lượng vũ trang huyện Bắc Hà sẽ tổ chức trọng thể kỷ niệm 60 năm thành lập Đảng bộ huyện (12/3/1950 – 12/3/2010). LCĐT bình chọn 60 sự kiện đáng nhớ vê Bắc Hà trong chặng đường cách mạng đã qua, giới thiệu cùng bạn đọc.
 |
| Toàn cảnh thị trấn Bắc Hà Ảnh: Phạm Sơn |
1 - Cuối năm 1945, Phái đoàn của Việt Minh do đồng chí Ngô Minh Loan dẫn đầu mang theo thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh đề ngày 18/10/1945 lên Lào Cai, vào Bắc Hà thông báo nước nhà độc lập.
2 - Tháng 10/1946 Đoàn cán bộ của Ban cán sự Đảng Lào Cai qua Bảo Nhai, lên Bắc Hà, Si Ma Cai vận động thổ ty ngả theo cách mạng, phối hợp với bộ đội, giải phóng Bắc Hà lần thứ nhất. Đồng thời thành lập chính quyền quân quản tại Bắc Hà, đồng chí Cao Tử Kiến được cử làm Bí thư mặt trận Việt Minh huyện.
3 - Năm 1947, thành lập Uỷ ban kháng chiến huyện Bắc Hà, vận động các thổ ty tham gia chính quyền mới của huyện và các xã.
4 - Thành lập chi bộ Đảng đầu tiên tại Bắc Hà dưới danh nghĩa Mặt trận Việt Minh huyện gồm đảng viên là cán bộ trên tăng cường về và cán bộ các đơn vị vũ trang đứng chân trên địa bàn huyện; đồng chí Cao Tử Kiến làm Bí thư chi bộ đảng kiêm Bí thư Việt Minh huyện.
5 - Ngày 19/11/1947, trận chiến đấu oanh liệt chống cuộc bao vây và đe doạ bằng vũ lực của thổ ty tại huyện lỵ Bắc Hà, giữ vững chính quyền mới. Bài học về công tác vận động, nắm và tranh thủ thổ ty trong chiến tranh cách mạng cho những năm sau.
6 - Ngày 20/4/1948, Tỉnh uỷ thành lập đoàn cán bộ luồn vào vùng địch hậu Bảo Nhai, Bắc Hà bắt mối, gây dựng lại cơ sở cách mạng, vận động thổ ty tham gia kháng khiến.
7 - Tháng 3/1949, phối hợp trong chiến dịch Lao – Hà, tổ cán bộ hoạt động ở địa bàn cùng du kích giải phóng khu vực Bảo Nhai, mở rộng địa bàn hoạt động ra vùng Cốc Ly, Cốc Lầu, Nậm Lúc, nối liên lạc với cơ sở cách mạng trên Bắc Hà, Si Ma Cai.
8 - Đầu năm 1950, chi bộ đảng công tác ở Bắc Hà được Tỉnh uỷ giao nhiệm vụ làm nòng cốt lãnh đạo trong Ban cán sự đảng huyện Bắc Hà. Tiếp đó ngày 12/3/1950, Tỉnh uỷ chính thức thành lập Ban cán sự Đảng huyện Bắc Hà. Ngày đó được xác định là ngày thành lập Đảng bộ huyện Bắc Hà, khi thành lập có 8 đảng viên, trong đó đồng chí Việt Bắc (Hoàng Văn Minh), dân tộc Tày, đảng viên người địa phương đầu tiên của huyện.
9 - Từ đầu tháng 9/1950, Ban cán sự đảng lãnh đạo phối hợp cùng bộ đội Trung đoàn 165 chiến đấu giải phóng Bắc Hà ngày 20/9/1050. Ngày 26/9, tại xã Tà Chải, Ủy ban hành chính kháng chiến huyện ra mắt nhân dân địa phương.
10 - Các tổ chức Nông hội ở Bảo Nhai, Tà Chải; Đoàn thanh niên cơ quan huyện và lực lượng Bộ đội địa phương được thành lập, tích cực vận động đoàn kết các dân tộc, ủng hộ Bộ đội tiễu phỉ, tổ chức giúp nhau sản xuất, xây dựng đời sống văn hóa mới.
11 - Từ cuối năm 1950, trong chiến dịch tiễu phỉ miền Đông, Ban cán sự đảng huyện Bắc Hà chỉ đạo phối hợp với Bộ đội Trung đoàn 165 tiễu phỉ ở Lùng Phình, Xín Ma Cái, củng cố chính quyền cơ sở, giữ vững trật tự trị an, ổn định đời sống nhân dân sau giải phóng.
12 - Ngày 27/1/1951, giải phóng huyện Bắc Hà lần thứ hai khỏi sự chiếm đóng của phỉ; đến tháng 6/1951, Ban cán sự Đảng huyện Bắc Hà có 13 đảng viên, phát triển hàng trăm đoàn viên, hội viên các đoàn thể quần chúng như Nông hội, Hội phụ nữ, Đoàn thanh niên.
13 - Phối hợp trong chiến dich tiễu phỉ mang tên Lý Thường Kiệt tại miền Tây của tỉnh ở các huyện Bát Xát, Sa Pa tháng 10/1951. Bắc Hà đã huy động trên 116 dân công, 53 ngựa thồ sang phục vụ, ủng hộ trên 50 tạ gạo, muối cho bộ đội.
14 - Đội du kích Sín Hồ Sán và các xã vùng cao được xây dựng, tích cực phối hợp cùng bộ đội trong chiến dịch tiễu phỉ miền Đông, ngày 22/6/1952, giải phóng Si Ma Cai lần thứ hai. Sau này Đội trưởng đội du kích xã Sín Hồ Sán Giàng Lao Pà được Nhà nước tuyên dương Anh hùng LLVT nhân dân.
15 - Đầu năm 1953, lần đầu tiên chỉ đạo bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp, củng cố chính quyền cơ sở 38 xã trên địa bàn huyện.
16 - Tháng 6/1954, địch thả hàng trăm dù hàng và vũ khí, dụ dỗ lôi kéo đồng bào cả tin, kích động gây phỉ ở 33/38 xã trong huyện. Đảng bộ lãnh đạo đấu tranh, vận động nhân dân củng cố cơ sở chính trị, ủng hộ bộ đội tiễu phỉ.
17 - Tháng 2/1955, thực hiện chủ trương của Tỉnh uỷ, đưa cán bộ về cơ sở, thực hiện “Ba cùng”. Ban cán sự Đảng huyện Bắc Hà tổ chức cuộc vận động củng cố chính quyền cơ sở, chống địch tuyên truyền, dụ dỗ lôi kéo người nhẹ dạ, cả tin theo phỉ, di cư khỏi địa bàn.
 |
|
Phố Bắc Hà ngày đầu giải phóng. Ảnh: TL
|
18 - Năm 1956 sau gần hai năm tiễu phỉ, thời tiết lại diễn biến bất thường gây mất mùa, nạn đói đe doạ nhiều thôn bản, với phương châm chỉ đạo “Tự cứu đói là chính, Nhà nước hỗ trợ, nhân dân san sẻ lần nhau”, từ huyện đến cơ sở đã tổ chức tốt việc cứu đói cho đồng bào, tăng cường niềm tin cho đồng bào các dân tộc vào Đảng, Chính phủ.
19 - Năm 1957, bắt đầu tổ chức phong trào đưa nông dân vào tổ đổi công, tích cực khai hoang mở rộng diện tích canh tác, tạo động lực mới trong sản xuất, đã thu hút 44% số hộ nông dân tham gia. Tổng sản lượng lương thực đạt năm đầu tiên của huyện đạt trên 7.700 tấn.
20 - Năm 1957- 1958, huyện Bắc Hà được công nhận là khá về phong trào bình dân học vụ, xã Tà Chải được Bộ Giáo dục tặng bằng khen.
21 - Thực hiện kế hoạch xây dựng các hợp tác xã, làm thủy lợi, đưa kỹ thuật vào sản xuất đến năm 1960, tổng sản lượng lương thực đạt trên 9 nghìn tấn, mở rộng diện tích nhiều cây rau, màu khác, nông thôn dần ổn định.
22 - Năm học 1959 – 1960, Bắc Hà đón nhận hàng trăm giáo viên miền xuôi, tình nguyện lên công tác ở các xã trong huyện, mở ra thời kỳ mới của nền giáo dục địa phương.
23 - Năm 1960, sau nhiều năm bồi dưỡng, thử thách “lớp đảng viên 6/1” huyện Bắc Hà kết nạp 86 đảng viên mới, nâng tổng số đảng viên trong huyện lên 232 đồng chí, sinh hoạt ở 9 chi bộ, trong đó có 5 chi bộ nông thôn, tất cả các xã đều đã có đảng viên.
24 - Đầu năm 1961, Đại hội Đảng bộ huyện Bắc Hà lần thứ nhất xác định mục tiêu nhiệm vụ lãnh đạo sản xuất, xây dựng lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất mới, thực hiện kế hoạch năm năm lần thứ nhất 1961 - 1965.
25 - Năm 1962, xã Bản Phố được Bác Hồ khen ngợi xã dẫn đầu trong phong trào xoá mù chữ trong bài viết đăng trên báo Nhân Dân: Bác mong rằng đồng bào các xã miền ngược thi đua với Bản Phố trong công việc xoá nạn mù chữ, đồng bào Bản Phố thì nên thi đua học bổ túc văn hoá để nâng cao hơn nữa trình độ hiểu biết của mình.
 |
| Trường tiểu học Bản Phố đơn vị đạt chuẩn quốc gia Ảnh: Viết Vinh |
26 - Năm 1963, triển khai kế hoach chỉ đạo thực hiện cuộc vận động đón nhận hàng trăm hộ đồng bào các tỉnh Kiến An, Thái Bình, Nam Định lên các xã Bảo Nhai, Cốc Lầu phát triển kinh tế, bổ xung nguồn lực lao động và cán bộ cho địa phương.
27 - Thực hiện phong trào xây dựng chi bộ Đảng “4 tốt”, năm 1964, Đảng bộ huyện Bắc Hà là một trong số Đảng bộ trực thuộc tỉnh triển khai có hiệu quả, để lại những kinh nghiệm hay với kết quả 46 chi bộ gồm 476 đảng viên “4 tốt” đạt tỷ lệ 60%.
28 - Thực hiện kế hoạch 5 năm lần thứ nhất 1961 - 1965 đã đem lại sinh khí mới cho nông thôn Bắc Hà. Trong nông nghiệp, phong trào hợp tác hoá được xây dựng và phát triển mạnh mẽ với 225 HTX; đến năm 1965 tổng sản lượng lương thực đạt 13,5 nghìn tấn, bình quân lương thực đầu người đạt 479 kg; nhiều hợp tác xã đạt năng xuất lúa 5 tấn/ha.
29 - Tháng 7/1965, quân dân huyện Bắc Hà tích cực triển khai phòng không, sơ tán, phòng chống gián điệp, chủ động chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ.
30 - Chỉ đạo có kết quả kế hoạch phủ xanh đất trống đồi núi trọc, phát triển rừng bền vững, từ năm 1966 Bắc Hà đã trồng hàng nghìn ha rừng. Nhiều cánh rừng 661 hôm nay ở các xã Cốc Lầu, Nậm Đét, Lầu Thí Ngài, Lùng Phìn và các xã Lử Thẩn, Si Ma Cai ( huyện Si Ma Cai) là thành quả rất đáng tự hào của lớp công nhân lâm trường và đồng bào các hợp tác xã vùng cao.
 |
| Một cánh rừng 661 ở Bắc Hà Ảnh: Viết Vinh |
31 - Sau nhiều năm phấn đấu, ngành Giáo dục Bắc Hà có bước phát triển mạnh mẽ, năm 1965 mạng lưới giáo dục phủ kín các xã với 52 trường cấp 1, 2, toàn huyện có trên 1000 lớp học, cơ bản hoàn thành xoá nạn mù chữ; năm 1966, tỉnh quyết định thành lập trường cấp III Bắc Hà, năm học 1967 – 1968 nhà trường khai giảng năm học đầu tiên, khẳng định sự phát triển mới của sự nghiệp giáo dục địa phương.
32 - Tháng 4/1967, thực hiện quyết định của TW, chia tách huyện Bắc Hà làm hai huyện Bắc Hà và Xi Ma Cai; huyện Bắc Hà mới có 22 xã, 166 thôn bản, 3.298 hộ với 21.171 khẩu.
33 - Trong 5 năm 1966 -1970 tổ chức 14 đợt tuyển quân, huyện Bắc Hà đã đưa hơn 800 thanh niên bổ xung cho lực lượng vũ trang nhân dân, nhiều thanh niên con em các dân tộc trong huyện đã được bổ xung vào Tiểu đoàn HLS lên đường vào Nam chiến đấu chống Mỹ cứu nước.
34 - Công tác xây dựng Đảng, củng cố chính quyền huyện thường xuyên được tăng cường. Năm 1970, kết nạp 400 đảng viên, trong đó có 62 đảng viên thuộc lớp đảng viên “Hồ Chí Minh” đưa tổng số đảng viên trong huyện lên 693 người, đảng viên người dân tộc chiếm 42%, sinh hoạt ở 42 chi bộ.
35 - Tháng 9/1970, khởi công cầu Bảo Nhai - cây cầu treo lớn nhất, hiện đại nhất miền Bắc xã hội chủ nghĩa, một trong những công trình trọng điểm của tỉnh, mở ra chặng đường phát triển mới trong lưu thông hàng hóa, phục vụ đời sống nhân dân Bắc Hà, Xi Ma Cai.
36 - Từ năm 1971 đến năm 1975, qua 3 đợt triển khai việc thực hiện Chỉ thị 192/CT-TW về Cuộc vận động làm trong sạch đội ngũ đảng viên, Huyện uỷ Bắc Hà đã xử lý 158 trường hợp đảng viên không đủ tiêu chuẩn, nhiều tổ chức cơ sở Đảng được củng cố theo hướng trong sạch, hoạt động của chi bộ bước đầu có chuyển biến tích cực. Tuy nhiên một số chi bộ chỉ đạo, triển khai lỏng lẻo, công tác phát triển đảng viên mới bị chững lại, bài học trong việc củng cố xây dựng Đảng ở huyện và cơ sở.
37 - Tháng 9/1972, hoàn thành tuyến đường Bắc Hà – Lùng Phình – Xi Ma Cai, mở ra sự phát triển mới cho vùng đất phía Đông trên khuỳnh nhô sông Chảy của tỉnh.
38 - Chỉ đạo xây dựng HTX gắn liền với làm kênh phai thuỷ lợi, từ năm 1971 đến năm 1974, huy động nhiều nhân lực phát triển thuỷ lợi, hoàn thành đưa vào sử dụng 462 mương máng với chiều dài gần 700 km, chủ động tưới cho gần 1000 ha lúa mùa.
39 - Bắc Hà nổi tiếng về phát triển cây dược liệu, ngoài Trại dược liệu của tỉnh, trên địa bàn 9 xã và hàng chục thôn bản của huyện đã trồng trên 1,6 vạn gốc tam thất, hàng trăm ha cây sinh địa, xuyên khung. Đây cũng là địa chỉ tin cậy một thời của các tỉnh miền xuôi về hạt giống rau xu hào, bắp cải, súp lơ.
40 - Năm 1975, năm đầu trong niềm vui thống nhất đất nước, nông nghiệp Bắc Hà được mùa, tổng sản lượng lương thực đạt trên 9.200 tấn - năm cao nhất sau gần mười năm chia tách huyện.
41 - Tháng 6/1978, thực hiện kế hoạch chỉ đạo của trên, triển khai đưa nhiều cán bộ tăng cường lên các xã vùng cao, củng cố an ninh, quốc phòng trong tình hình mới.
42 - Trong chiến sự tháng 2/1979, cầu Bảo Nhai bị đặt bộc phá làm hư hỏng nặng gây khó khăn trong giao thông lên huyện hơn hai mươi năm. Bài học về chỉ đạo phối hợp các lực lượng xây dựng khu vực phòng thủ trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.
43 - Sau chiến tranh biên giới đầu năm1979, hai huyện Bắc Hà, Xi Ma Cai được TW sáp nhập thành một đơn vị hành chính, Đại hội Đảng bộ huyện Bắc Hà sau ngày hợp nhất triển khai chủ trương xây dựng pháo đài biên giới, thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
44 - Năm 1983 - 1984, Đảng bộ huyện Bắc Hà tích cực phối hợp với các đơn vị bộ đội đóng quân trên địa bàn tăng cường chỉ đạo xây dựng, củng cố cơ sở chính trị khu vực nông thôn vùng cao, giúp đỡ nhân dân phát triển sản xuất, ổn định sản xuất.
45 - Tháng 1985, hoàn thành tuyến đường Hoàng Liên Sơn I, mở ra sự phát triển mới cho các xã vùng sâu Nậm Mòn, Cốc Ly và vùng ven sông Chảy. Bài học về phối hợp chỉ đạo thanh niên xung kích trong chiến tranh bảo vệ biên giới.
46 - Năm 1988, liên tiếp hai năm liền thời tiết vùng cao bất thường, đầu vụ nắng hạn, cuối vụ mưa lũ, kinh tế đất nước chưa ra khỏi cuộc khủng hoảng gây nhiều khó khăn cho đời sống nhân dân, Đảng bộ Bắc Hà đã chỉ đạo nhiều hoạt động tương trợ giúp các hộ đói, đẩy mạnh tăng gia sản xuất lương thực, ổn định đời sống.
 |
| Thu hái mận tam hoa Bắc Hà Ảnh: Phạm Đức |
47 - Sau gần mười năm cây mận tam hoa được di thực vào trồng thử nghiệm tại trại rau quả Bắc Hà thành công. Từ năm 1990, Đảng bộ chỉ đạo nhân rộng diện tích trồng mận, mở ra thời kỳ mới cho vùng cây hàng hoá, xoá đói giảm nghèo.
48 - Sau hai mươi năm khu vực trung tâm huyện có điện sinh hoạt nhờ nguồn thuỷ điện nhỏ Tà Chải, đầu năm 1995 Bắc Hà có điện lưới quốc gia, đường lên huyện được nâng cấp, trải nhựa, đánh dấu bước phát triển mới về xây dựng cơ sở hạ tầng của huyện vùng cao biên giới.
49 - Sau thời gian thu hút, đầu năm 1996, chợ trâu Cán Cấu chính thức được khai trương, thúc đẩy chăn nuôi trâu, bò hàng hóa trong đồng bào vùng cao Bắc Hà, Sín Mần (tỉnh Hà Giang), thu hút sự quan tâm của thương nhân khu vực Seo Pả Chư, huyện Mã Quan (Vân Nam, Trung Quốc) và đông đảo khách du lịch quốc tế.
50 - Ngày 20/12/1999, quân và dân các dân tộc huyện Bắc Hà được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân.
 |
| Bắc Hà điểm du lịch hấp dẫn khách quốc tế Ảnh: PV |
51 - Năm 1999, Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội huyện Bắc Hà được UBND tỉnh phê duyệt, nhiều dự án trong Chương trình 135/CP cho các xã đặc biệt khó khăn, mở ra thời kỳ phát triển mới cho nông nghiệp nông thôn và quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế của địa phương những năm sau.
52 - Tháng 9/2000, đáp ứng yêu cầu phát triển mới, thực hiện Quyết định của Chính phủ, một lần nữa huyện Bắc Hà lại chia tách, tái lập lại huyện Si Ma Cai. Huyện Bắc Hà có diện tích trên 68,6 nghìn ha, 21 xã, thị trấn, dân số trên 46 vạn người gồm 14 dân tộc anh em.
53 - Tháng 4/2002, giải đua xe đạp quốc tế RAID GAULOISES tổ chức khai mạc tại Bắc Hà, mở ra chương trình du lịch mạo hiểm, sinh thái, thu hút nhiều khách du lịch quốc tế đến Lào Cai; chợ văn hóa Bắc Hà được các tạp chí Du lịch quốc tế đánh giá là một trong các chợ đặc sắc nhất khu vực Đông nam Á.
54 - Tháng 3/2006, khởi công hồ Na Cồ, quy hoạch chỉnh trang lại thị trấn du lịch Bắc Hà, thực hiện chương trình xây phát triển du lịch sinh thái các xã vùng cao, mở ra chương mới cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế xã hội địa phương.
55 - Tháng 3/2007 thông xe đường Bản Gìa đi Tả Củ Tỷ - xã cuối cùng trong huyện có đường ô tô đến trung tâm, khẳng định quyết tâm xây dựng cơ sở hạ tầng, tạo bước phát triển bền vững trong chương trình xoá đói giảm nghèo khu vực vùng cao khó khăn của địa phương.
 |
|
Phó Thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải tham dự lễ ngăn sông Chảy Thủy điện Bắc Hà năm 2007. Ảnh: Phạm Khắc Xương
|
56 - Tháng 2/2008, tại công trường xây dựng thuỷ điện Bắc Hà, Phó Thủ tướng Chính phủ Hoàng Trung Hải đã phát lệnh chặn dòng sông Chảy, thêm một công trình lớn phục vụ quá trình CNH; đến nay trên địa bàn huyện đã triển khai 7 dự án thủy điện với tổng công suất 180 Mê ga óat.
57 - Sau 8 năm triển khai Chương trình 135/CP đối với các xã đặc biệt khó khăn, nông thôn, nông nghiệp Bắc Hà đã có nhiều khởi sắc, đến nay tất các xã có đường đến trung tâm, 214/236 thôn bản có đường ô tô đến được; tất cả các xã có điện lưới quốc gia; cơ sở trường học, trạm xá, UBND xã được kiên cố hoá; thu nhập bình quân đầu người gần 7 triệu đồng/năm, tỷ lệ hộ nghèo còn 42% (2008).
58 - Thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ lần thứ XXI nhiệm kỳ 2005 -2010, triển khai 5 chương trình công tác trọng tâm với 16 đề án, đến cuối năm 2009, nhiều chỉ tiêu phát triển kinh tế, xã hội của huyện đã đạt và vượt: tổng sản lượng lương thực đạt trên 21,5 nghìn tấn, giá trị sản xuất đạt trên 16,7 triệu đồng/ha, chuyển dịch cơ cấu kinh tế đúng hướng.
 |
| Đồng chí Trương Tấn Sang, Thường trực Ban Bí thư trồng cây lưu niệm tại Trường PTDT nội trú Bắc Hà. Ảnh: Phạm Đức |
59 - Tháng 12/2007, huyện Bắc Hà được công nhận hoàn thành mục tiêu phổ cập Trung học cơ sở; năm học này toàn huyện có 75 trường học với trên 15, 3 nghìn học sinh, gần 1.500 giáo viên, 18/75 trường học đạt chuẩn quốc gia khẳng định thành tựu phát triển 50 năm sự nghiệp giáo dục Bắc Hà trong đào tạo nguồn nhân lực cho địa phương.
60 - Trải qua 60 năm xây dựng và trưởng thành, từ Ban cán sự Đảng được thành lập nòng cốt là Chi bộ Đảng với 8 đảng viên làm nhiệm vụ lãnh đạo Mặt trận Việt Minh huyện năm 1947; Ban cán sự Đảng tháng 3/1950. Đến nay Đảng bộ huyện Bắc Hà có 55 chi đảng bộ trực thuộc, với trên 2.200 đảng viên, tất cả 21 xã, thị trấn đã thành lập Đảng bộ cơ sở, hầu hết thôn bản có đảng viên
|